Lekt energie sneller weg op koude dagen?

Laat uw telefoon het soms afweten, terwijl die het de hele zomer lang feilloos deed? En lijkt uw elektrische fiets ineens minder betrouwbaar? Tijd voor een ‘winterklaarplan’ voor uw accu’s.

Eerst even een oeroude batterijwijsheid de wereld uit helpen

Een accu of oplaadbare batterij werkt niet beter als u die regelmatig volledig laat leeglopen! Dat gold inderdaad ooit voor de oude NiMH-modellen, maar die raken steeds meer uit beeld. Tegenwoordig worden vooral de Li-Ion (lithium-ion) en modernere Li-Po (lithium-polymeer) accu’s toegepast. Die modellen raken juist sneller uitgeput als ze soms helemaal worden opgebruikt. Sterker nog, volledig verbruik (diepontlading) kan de accu stukmaken. 

Koude elektronen

Kou, hoe zit het daarmee? Voor de klassieke NiMH-batterijen geldt dat ze vrij gevoelig zijn voor kou. En helaas is dit bij nieuwere energiedragers nog niet verholpen. Kou vertraagt de chemische reactie die ervoor zorgt dat elektronen van het ene naar het andere contact stromen. De batterij is dan dus ineens niet veel leger, maar functioneert gewoonweg minder goed.

Zelfontlading

Afhankelijk van de temperatuur verliezen accu’s ook energie. Dat heet ‘zelfontlading’. Een capaciteitsverlies van 1,5 tot 2 procent per maand is normaal. Hoge temperaturen kunnen dit proces versnellen. Lage temperaturen vertragen dit proces juist.

De ideale temperatuur voor Li-Ion batterijen ligt tussen de 10 en 30 graden Celsius. Dat betekent niet dat temperaturen onder 10 graden Celsius direct tot accuproblemen of zelfs schade zullen leiden. Vanaf die temperatuur zijn problemen met beeldschermen bijvoorbeeld meer waarschijnlijk. Echt vermogensverlies van een Li-Ion accu doet zich doorgaans pas voor bij -20 graden Celsius en lager. Dan kan ook het gebeuren dat uw telefoon aangeeft dat die nog voor 30 procent is opgeladen, terwijl uw toestel eigenlijk zo goed als leeg is. Uw telefoon houdt namelijk geen rekening met de gevolgen van kou voor uw accu.

Capaciteit

Oplaadbare batterijen en accu’s hebben een beperkte levensduur. De capaciteit neemt geleidelijk af, gewoon door gebruik. Die afname is afhankelijk van ‘oplaadcycli’. Eén oplaadcyclus komt bijvoorbeeld overeen met één keer volledig opladen en ontladen van de accu. Maar twee keer voor de helft op- en ontladen resulteert ook in één oplaadcyclus.  

Levensduur rekken

Een kwalitatief hoogwaardige accu kan zo’n 1.000 oplaadcycli aan voordat de capaciteit merkbaar vermindert. En er zijn manieren om dat verouderingsproces te vertragen. Zo kunt u de accu van uw tablet soms kalibreren, om de batterijduur te beschermen. Voor de levensduur van uw e-bike-accu is het zinvol om hem te bewaren bij een lagere temperatuur boven het vriespunt. Dat kan ook in de koelkast, maar dan wel in een afgesloten plastic zak, in verband met condensvorming. Dus gaat u twee weken op wintersport, leg de accu dan koel weg, bij voorkeur met een lading van circa 40 procent. Bij terugkomst kunt u de accu misschien nog niet optimaal opladen. Maar dat verschijnsel is tijdelijk en zal zich herstellen.

Opladen bij kamertemperatuur

Regelmatig opladen houdt de accu gezond. Maar zorg ervoor dat u de accu niet te vaak maximaal oplaadt en liever ook nooit helemaal leeg laat lopen. Opladen kunt u het beste doen bij kamertemperatuur, dan krijgt u meer energie in de accu dan bij lagere temperaturen.

Betere batterijen

Vindt u dit alles gedoe? Wees gerust. Er zijn betere batterijen en accu’s in aantocht. Zoals een batterij die gebaseerd is op natrium in plaats van het zeldzame lithium. Onderzoek daarnaar vindt bijvoorbeeld plaats aan de Tokyo University of Science. Zuid-Korea lijkt dicht bij de lancering van een sterk verbeterde batterij op basis van een poreuze staalsoort. En de Universiteit van Californië buigt zich over een batterij met gouden nanodraden die zelfs onverslijtbaar lijkt. 

Beste accu e-bike

Bent u vooral benieuwd naar de beste keuzes voor een e-bike-accu? De ANWB is met een groot onderzoek naar de accu’s van elektrische fietsen bezig. We kijken er met belangstelling naar uit.

Weet u al van de superbatterij van Nuon?

Niet bedoeld voor uw telefoon of fiets, maar geschikt om heel veel duurzame energie in op te slaan. Een schone oplossing voor dagen met te weinig wind of zon. Lees erover op NRC.nl.

Interessant artikel?